เมื่อช่วงเช้าของวันพุธที่ 25 มีนาคม 2569 นายสุเทพ แก่งสันเทียะ ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ได้มอบหมาย นางสาวดุริยา อมตวิวัฒน์ ที่ปรึกษาพิเศษด้านความร่วมมือต่างประเทศของสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ทำหน้าที่ประธานในการประชุมหารือเพื่อพิจารณาร่างแผนงานด้านการศึกษาของอาเซียน ฉบับใหม่ปี พ.ศ. 2569 – 2573 (Draft ASEAN Education Work Plan 2026 – 2030) ณ ห้องประชุมสำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ และผ่านระบบออนไลน์ โดยมีผู้เข้าร่วมประชุมประกอบด้วย ผู้แทนจากองค์กรหลักของกระทรวงศึกษาธิการและหน่วยงานในกำกับของกระทรวงศึกษาธิการ (สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กระทรวงแรงงาน กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ รวมทั้งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องด้านการศึกษาของสำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ได้แก่ สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์ ศูนย์เทคโนโลยีและการสื่อสาร และสำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ สป. เข้าร่วมประชุมด้วย
เอกสารร่างแผนงานฯ ดังกล่าวจัดทำขึ้นเพื่อกำหนดทิศทางความร่วมมือด้านการศึกษาของประเทศสมาชิกอาเซียนในช่วงปี พ.ศ. 2569 – 2573 (ค.ศ. 2026 – 2030) ระยะ 5 ปี โดยมุ่งยกระดับคุณภาพและความเสมอภาคทางการศึกษา ควบคู่กับการพัฒนากำลังคนที่มีทักษะสูงรองรับอนาคต และเสริมสร้างความเป็นประชาคมอาเซียนผ่านระบบการศึกษา ทั้งนี้ แผนงานยังสอดคล้องกับวิสัยทัศน์ประชาคมอาเซียน ค.ศ. 2045 ที่มุ่งสู่การเป็นภูมิภาคที่มีความยืดหยุ่น มีนวัตกรรม มีพลวัต และยึดประชาชนเป็นศูนย์กลาง ผ่านการพัฒนาระบบการศึกษาที่มีคุณภาพ ครอบคลุม และตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงของโลก
ที่ประชุมฯ ได้ร่วมกันพิจารณาร่างแผนงานฯ ฉบับปรับปรุงโดยมีเนื้อหา ซึ่งครอบคลุม 6 ด้าน ได้แก่ (1) การดูแลและการศึกษาปฐมวัย ประกอบด้วย การเข้าถึงและการมีส่วนร่วมอย่างเท่าเทียม และคุณภาพการจัดการเรียนการสอน (2) การศึกษาขั้นพื้นฐาน ประกอบด้วย การเข้าถึงและการมีส่วนร่วมอย่างเท่าเทียม และคุณภาพการจัดการเรียนการสอน (3) การอาชีวศึกษาและการฝึกอบรม ประกอบด้วย การขยายโอกาสและการเข้าถึงอย่างเท่าเทียม และคุณภาพและความสอดคล้อง (4) การอุดมศึกษา ประกอบด้วย การขยายโอกาสและการเข้าถึงอย่างเท่าเทียม และคุณภาพและความสอดคล้อง (5) การกำหนดนโยบาย การกำกับดูแล และการบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ ประกอบด้วย การกำหนดนโยบาย การพัฒนาศักยภาพ และความเป็นหุ้นส่วน และ (6) ความร่วมมือระดับภูมิภาค โดยได้หยิบยกโครงการและกิจกรรมที่ประสบผลสำเร็จหรืออยู่ระหว่างดำเนินการ ซึ่งสอดคล้องกับภารกิจของหน่วยงาน เพื่อเสนอเป็นบทบาทนำของประเทศไทยในการเป็นเจ้าภาพจัดกิจกรรมระดับภูมิภาค อาทิ นวัตกรรมการจัดบริการ ECCE การพัฒนาทางเลือกการเรียนรู้เพื่อดึงเด็กและเยาวชนนอกระบบกลับเข้าสู่การศึกษา การพัฒนาระบบข้อมูลตลาดแรงงานและการคาดการณ์ทักษะ การยกระดับคุณภาพและการยอมรับคุณวุฒิในระดับอาเซียน ตลอดจนการส่งเสริมความร่วมมือผ่านเวทีนโยบายและการบูรณาการเทคโนโลยี เช่น AI ในการจัดการเรียนการสอน
นอกจากนี้ ประธานได้เน้นย้ำประเด็นสำคัญเกี่ยวกับการที่ประเทศไทยในการรับเจ้าภาพและมีบทบาทในกิจกรรมที่มีความโดดเด่น เช่น การแก้ไขปัญหาเด็กและเยาวชนนอกระบบการศึกษา (OOSCY) ซึ่งสอดคล้องกับนโยบาย “ZERO Dropout” รวมถึงการขับเคลื่อนทักษะสีเขียวและทักษะดิจิทัลสีเขียว โดยเฉพาะในบริบทของการอาชีวศึกษา อย่างไรก็ดี เนื่องจากแผนงานมีระยะเวลาดำเนินการ 5 ปี ที่ประชุมจึงเห็นควรให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องพิจารณาดำเนินกิจกรรมในระดับประเทศควบคู่ไปก่อน พร้อมทั้งเตรียมความพร้อมด้านงบประมาณในช่วง 2 ปีข้างหน้า เพื่อให้การขับเคลื่อนแผนเป็นไปอย่างเป็นรูปธรรมและสอดคล้องกับบริบทที่เปลี่ยนแปลง
การประชุมครั้งนี้สืบเนื่องมาจากการประชุมหารือเชิงปฏิบัติการกับประเทศสมาชิกอาเซียนและภาคีเครือข่าย ครั้งที่ 3 เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2569 ณ สาธารณรัฐสิงคโปร์ โดยสำนักเลขาธิการอาเซียนได้จัดส่งร่างแผนงานด้านการศึกษาของอาเซียน ปี พ.ศ. 2569 – 2573 ฉบับปรับปรุงล่าสุด ซึ่งได้มีการปรับโครงสร้างโดยรวมให้กระชับยิ่งขึ้น และเสริมสร้างความสอดคล้องกับกรอบผลลัพธ์ของแผนยุทธศาสตร์ประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน (ASCC Strategic Plan Results Framework) รวมทั้งตัวชี้วัดผลการดำเนินงานของที่ประชุม SOM-ED เพื่อขอให้ประเทศสมาชิกอาเซียนร่วมกันพิจารณาร่างแผนงานฯ ตัวชี้วัด การรับเป็นเจ้าภาพการดำเนินกิจกรรมด้านการศึกษาของประเทศไทย และหน่วยงานร่วมดำเนินการ ซึ่งสำนักเลขาธิการอาเซียนจะดำเนินการรวบรวมและนำเสนอรายงานผลการดำเนินกิจกรรมในที่ประชุมเจ้าหน้าที่อาวุโสด้านการศึกษาของอาเซียน(ASEAN Senior Officials Meeting on Education: SOM-ED) และที่ประชุมรัฐมนตรีด้านการศึกษาของอาเซียน (ASEAN Education Minister Meeting: ASED) ในเดือนกรกฎาคม 2569 ณ สาธารณรัฐสิงคโปร์ ต่อไป
สรุป/เรียบเรียง โดย นางสาวสริญณพัชร์ ธรรมบุศย์
นางกุสุมา นวพันธ์พิมล
กลุ่มความร่วมมือระดับภูมิภาค
สำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ
สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ
25 มีนาคม 2569
ข่าวสารที่เกี่ยวข้อง
ข่าวสารล่าสุด
