กระทรวงศึกษาธิการ ในฐานะ Thai National Commission for UNESCO ขับเคลื่อนเครือข่ายโรงเรียนอุทยานธรณี เสริมการเรียนรู้จากพื้นที่สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน

เมื่อวันที่ 25–27 สิงหาคม 2569 สำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ ในฐานะสำนักเลขาธิการคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยการศึกษาฯ สหประชาชาติ จัดโครงการส่งเสริมความร่วมมือด้านวิทยาศาสตร์กับองค์การยูเนสโก ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 ภายใต้กิจกรรม “การประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อเสริมสร้างเครือข่ายโรงเรียนอุทยานธรณีของยูเนสโก” ณ โรงแรมรอยัล ฮิลล์ สตูล และพื้นที่อุทยานธรณีโลกสตูล จังหวัดสตูล โดยมีนายสัมฤทธิ์ เลียงประสิทธิ์ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสตูล เป็นประธานในพิธีเปิด พร้อมด้วยผู้บริหารสถานศึกษา ครู และบุคลากรทางการศึกษา ตลอดจนหน่วยงานและภาคีเครือข่ายที่เกี่ยวข้องเข้าร่วม โดยมุ่งส่งเสริมความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับแนวคิด UNESCO Global Geoparks และบทบาทของสถานศึกษาในการใช้ทรัพยากรและบริบทของพื้นที่เป็นฐานในการจัดการเรียนรู้

ตลอดการดำเนินโครงการ ผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ ครอบคลุมแนวคิดและการบริหารจัดการอุทยานธรณี บทบาทของหน่วยงานด้านธรณีวิทยา ตลอดจนหลักการประเมินและการประเมินซ้ำ (Geopark Evaluation and Revalidation) พร้อมลงพื้นที่ศึกษาดูงานแหล่งเรียนรู้สำคัญของอุทยานธรณีโลกสตูล อาทิ พิพิธภัณฑ์ช้างสเตโกดอน แหล่งธรณีเขาน้อย แหล่งทวดบุญส่ง โรงเรียนกำแพงวิทยา วิสาหกิจชุมชนปันหยาบาติก และ “สะพานข้ามกาลเวลา” ในอุทยานแห่งชาติหมู่เกาะเภตรา เพื่อให้เห็นตัวอย่างการเชื่อมโยงองค์ความรู้ด้านธรณีวิทยา ธรรมชาติ สิ่งแวดล้อม วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของชุมชนเข้ากับการจัดการศึกษาและการพัฒนาท้องถิ่นอย่างเป็นรูปธรรม

ในช่วงท้าย ผู้เข้าร่วมได้ร่วมกันถอดบทเรียน ออกแบบแนวทางการสื่อสารองค์ความรู้ และจัดทำข้อเสนอสำหรับการพัฒนาเครือข่ายโรงเรียนอุทยานธรณี (Geopark Schools Roadmap) รวมถึงแผนปฏิบัติการ (Action Plan) ในระดับพื้นที่และสถานศึกษา โดยเน้นย้ำความจำเป็นของการมีระบบสนับสนุนอย่างต่อเนื่องจากทั้งส่วนกลางและภาคีเครือข่ายในพื้นที่ ทั้งด้านวิชาการ การพัฒนาครูและบุคลากร แหล่งเรียนรู้ สื่อ งบประมาณ และระบบพี่เลี้ยง เพื่อให้สถานศึกษาสามารถนำองค์ความรู้จากอุทยานธรณีมาพัฒนาการเรียนรู้ของผู้เรียนได้อย่างต่อเนื่อง พร้อมทั้งมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์และพัฒนาพื้นที่ อันจะนำไปสู่การสร้างเครือข่ายโรงเรียนอุทยานธรณีที่เข้มแข็ง และสนับสนุนการพัฒนาอุทยานธรณีโลกสตูลอย่างยั่งยืน

สรุป/เรียบเรียง
ธนพล ขันธวิชัย
รัชนินท์ พงศ์อุดม
กลุ่มความร่วมมือกับองค์การยูเนสโก
สำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ สป.ศธ.